Monthly Archives: Grudzień 2010

VAT od paliwa

Podatnicy, mający w swym przedsiębiorstwie pojazdy, zaliczające się do środków trwałych przedsiębiorstwa, mają możliwość starać się o odliczenie VAT od paliwa. Tak samo odbywa się w przypadku leasingu samochodów. Warto więc wiedzieć jaki procent zwrotu przypada za wspomniany powyżej zakup oraz co jeszcze można odliczyć.

Prawo do odliczenia VATu za zakup paliwa silnikowego przysługuje podatnikom, których wydatek jest powiązany z działalnością opodatkowaną płatnika i których tenże wydatek wliczany jest do kosztów osiągania przychodów. Wymóg niniejszy wyłącza sposobność odliczenia VATu w sytuacji działalności wykonujących czynności zwolnione z podatku.

Przedsiębiorstwa wypełniające powyższy warunek, umożliwiające otrzymanie zwrotu podatku za zakup paliwa silnikowego, zmuszone są także do okazania dowodu zakupu, czyli oryginalnej faktury VAT za określony zakup. Rachunki te są podstawą do uwzględnienia słuszności odliczenia.
W sytuacji pojazdów osobowych, które nie przekraczają 3,5 t, wchodzących w środki trwałe firmy, występuje sposobność odliczenia 60% VAT, ale wyłącznie do limitu 6 000zł. W sytuacji leasingu, watro więc prowadzić zestawienie, w którym ewidencjonowane będą zakupy paliwa w celu systematycznego sprawdzania, kiedy przekroczony zostanie ww. limit.

Samochody ciężarowe albo też pojazdy z atestem producenta albo dostawcy (tzw. pojazdy z kratką) mogą odliczyć 100% podatku VAT za kupno paliwa silnikowego. Samochody te muszą jednak spełniać określone przez prawo warunki techniczne, udokumentowane diagnostyką techniczną w stacji kontroli pojazdów.

Za co jeszcze można odliczyć 100% VATu? Lista jest dość spora. Są to:



• Centralny zamek,

• Przeglądy techniczne i wymiana oleju,

• Konserwacja, mycie, przeglądy i zakup niektórych materiałów, innych niż paliwo (np. olej),
• Usługi serwisowe,

• Montaż instalacji gazowej,

• Kupno płynu hamulcowego i części zamiennych,

• Koszt naprawy powypadkowej

Umowa o pracę a umowa zlecenie

Zgodnie z ogólną zasadą swobody umów, wyrażoną w art. 3531k.c., strony tworzące umowę mogą ułożyć stosunek prawny, według swojego uznania, o ile jego zakres albo idea nie były przeciwstawne właściwościom stosunku, ustawie ani normom współżycia społecznego. Przepis ten stanowi wprost o tym, że świadczenie pracy nie musi mieć charakteru pracowniczego, a zatem zezwala się jej stworzenie na podstawie umowy cywilnej. W niniejszym zakresie liczy się wola stron, jaką trzeba przemyśleć w pierwszej chwili.

Umowa o pracę – zatrudniony obliguje się do świadczenia pracy specyficznego rodzaju, na rzecz zatrudniającego. Pracodawca nadzoruje tę pracę, precyzuje jej miejsce oraz czas wykonania. Zobowiązuje się również do zatrudnienia kandydata oraz świadczenia mu określonego w umowie wynagrodzenia. Oznacza to, iż bez względu na charakter podpisanej przez zainteresowanych, przy spełnieniu tych warunków, niniejsza więź wiążąca zainteresowanych, zostanie potraktowana jako umowa o pracę.

Nie jest możliwe zamienienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy uchowaniu wykonywania pracy w jednakowych warunkach.

Umowa zlecenie – określa towar lub usługę, jakie zatrudniony na umowę zlecenie zobowiązuje się tworzyć na rzecz zleceniodawcy. W tym przypadku posiadamy dwa subiekty stosunku zobowiązaniowego – zamiast pracownika i pracodawcy, występuje zatrudniony na umowę zlecenie i zlecający pracę.

Umowa zlecenie i umowa o pracę są najbardziej oczywistymi metodami przyjęć do pracy pracowników. Mimo, że na gruncie umowy o pracę oraz umowy zlecenia mają możliwość być wykonane identyczne usługi, to pomiędzy tymi formami zatrudnienia istnieje kilka istotnych różnic:

Umowa o pracę



Stworzenie umowy o pracę w zamian umowy zlecenia, nie stwarza żadnych złych konsekwencji prawnych dla zlecającego,,

Jest odpłatna. Pracownik nie ma możliwości zrzec się prawa do wynagrodzenia,

Może być zawarta jedynie z osoba fizyczną,

Szczegółowo opisuje sposób i terminy wypowiedzenia,

Pracownik musi spełniać określone obowiązki w przeznaczonym do tego celu miejscu i czasie,
Stronami umowy są pracownik i pracodawca,

Powinna być stworzona w formie pisemnej. Jeśli zostanie zawarta ustnie, pracodawca winien maksymalnie w ciągu 7 dni od daty rozpoczęcia pracy, potwierdzić ją na piśmie,

Pracownik jest dobrowolnie podporządkowany zatrudniającemu,

Pracownik musi świadczyć pracę osobiście i wyświadczać zalecenia zatrudniającego,

Podstawowa część wynagrodzenia winna być zapłacona co miesiąc,

Między stronami występuje stosunek pracy

Osoba świadcząca umowę o pracę podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym.

Umowa zlecenie



Mogą ją wykonywać przeróżne osoby, również osoby prawne i pozostałe podmioty nie posiadające osobowości prawnej,

Zasadniczo przyjmujący zlecenie winien wykonywać pracę osobiście. Ma on jednak możliwość w określonych sytuacjach, za pozwoleniem zlecającego, powierzyć jej wykonanie innej osobie, co daje zleceniodawcy pełną gwarancję, że praca zostanie wyświadczona o czasie. Za wybranie osoby zastępującej odpowiedzialność ponosi bowiem przyjmujący zlecenie,

Może być zawarta w każdej formie: ustnie, pisemnie albo w sposób dorozumiany,

Może być wypowiedziana w dowolnym terminie,

Zawarcie umowy zlecenia zamiast umowy o pracę jest wykroczeniem przeciw prawom pracownika i podlega karze grzywny,,

Może być płatna albo nieodpłatna,

Wypłata powinna być wypłacona po wykonaniu zlecenia (lub w inny sposób opisany w umowie pomiędzy zleceniodawcą i zleceniobiorcą),

Zlecający i przyjmujący zlecenie są równorzędnymi podmiotami,

Zatrudniony nie musi spełniać określone obowiązki w wyznaczonym miejscu i czasie,
Stronami umowy są zleceniobiorca i zlecający,

Między stronami wywiązuje się stosunek cywilnoprawny

Osoba świadcząca zlecenie, może podlegać konieczności ubezpieczenia społecznego wyłącznie w sytuacjach precyzyjnie opisanych przez przepisy dotyczące polis społecznych.

Import i eksport usług

Po przystąpieniu do Wspólnoty łatwiejsze stało się przede wszystkim funkcjonowanie każdego przedsiębiorcy. Poszerzył się obszar, na którym bez specjalnych utrudnień może następować wymiana różnego typu świadczeń. Należy się bliżej przypatrzeć, jak wyglądają wszystkie sprawy powiązane z wwozem i eksportem usług.

IMPORT ŚWIADCZEŃ

Według art. 2 pkt.9 aktu prawnego o VAT importem usług jest wykonywanie usług, z racji świadczenia których płatnikiem podatku staje się usługobiorca, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4, to znaczy osoby prawne, punkty organizacyjne niemające osobowości prawnej a także osoby fizyczne, będące klientami usług wykonywanych przez płatników nieposiadających stałego miejsca zamieszkania, siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności na terytorium kraju.

Wwóz usług dotyczy zarówno transakcji wewnątrz Unii, a także transakcji z krajami trzecimi. Opodatkowujemy jednak wyłącznie odpłatne wykonywanie usług na terytorium kraju.
Stąd też ważne jest zdefiniowanie, czy konkretna usługa wykonywana jest na terytorium kraju, czy też nie.
Kluczowe znaczenie dla zaklasyfikowania wyświadczenia usługi do wwozu usług ma więc ustalenie miejsca jej wykonywania, które jest również miejscem opodatkowania tej umowy.

Miejsce świadczenia usług dystrybucji towarów

W sytuacji wewnątrzwspólnotowych świadczeń dystrybucji towarów, miejsce świadczenia tych usług opisuje artykuł 28f ustawy o VAT. W sytuacji dystrybucji towarów, który zaczyna się oraz kończy w 2 różnych krajach członkowskich, miejscem świadczenia usług jest miejsce, gdzie transport towarów się rozpoczął.
W sytuacji, gdy nabywca dał wykonującemu wewnątrzwspólnotową usługę dystrybucji towarów tak zwany ” NIP Unijny”, miejscem wykonania niniejszej usługi jest teren państwa będącego członkiem, które dało kupującemu ten numer.

Miejsce świadczenia usług transportu osób

Miejscem świadczenia usług transportu osób jest miejsce, w którym zachodzi dystrybucja z uwzględnieniem zrobionych odległości.

Miejsce świadczenia usług związanych z nieruchomościami

Miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami staje się miejsce położenia nieruchomości.

Miejsce wykonania usług restauracyjnych i cateringowych

Miejscem wykonania powyższych usług staje się miejsce, w którym usługi niniejsze są rzeczywiście świadczone z jednym wyjątkiem: kiedy usługi niniejsze są wykonywane na pokładach statków, samolotów, pociągów podczas części dystrybucji osób wykonanej na terenie Wspólnoty, miejscem świadczenia staje się miejsce rozpoczęcia dystrybucji osób.

Miejsce świadczenia usług elektronicznych

Miejscem świadczenia usług elektronicznych, wykonywanych na rzecz podmiotów, którzy nie są płatnikami, mających siedzibę, stałe miejsce zamieszkania lub miejsce normalnego pobytu na terytorium Wspólnoty, przez płatnika, który posiada siedzibę, stałe miejsce zamieszkania lub stałe miejsce prowadzenia działalności, z którego świadczy te usługi za teren Unii Europejskiej, a w przypadku nieposiadania takiej siedziby, stałego miejsca zamieszkania lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, posiada zwykłe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej lub miejsce normalnego pobytu za obszarem Wspólnoty Europejskiej jest miejsce, w którym subiekty te posiadają siedzibę, stałe miejsce zamieszkania lub miejsce normalnego pobytu.

Miejsce wykonywania usług turystycznych

Miejscem wykonywania wyżej wymienionych usług jest miejsce, w którym wykonujący usługę posiada siedzibę lub stałe miejsce zamieszkania.

Import świadczeń zachodzi wtedy, gdy:


usługę wykonuje płatnik podatku kraju Wspólnoty albo trzeciego,

usługodawca nie rozliczył w naszym kraju podatku VAT z tego tytułu,

usługobiorcą jest płatnik podatku, którego siedziba lub miejsce stałego pobytu jest w naszym kraju i który jest zobowiązany do rozliczenia podatku VAT od zakupienia wyżej wymienionych usług.


Płatnikiem podatku zawsze będzie odbiorca usługi w przypadku świadczeń:



delegowania pracowników,

badania rynków i opinii publicznej, tłumaczeń, doradztwa w obszarze nadzorowania firmy i zarządzania, rachunkowo-księgowych, prawniczych,

wynajmu, dzierżawy tyczących się ruchomości z wyjątkiem środków lokomocji,
sprzedaży praw lub przydzielenia licencji i sublicencji, przeniesienia lub cesji patentów, praw autorskich, praw do oznaczeń fabrycznych i handlowych,

nadawczych radiowych i telewizyjnych,

elektronicznych,

promocji,

agentów, pośredników działających w imieniu i na rzecz innej osoby,

bankowych, finansowych, ubezpieczeniowych z wyjątkiem wynajmu sejfu przez instytucje bankowe,

telekomunikacyjnych.


UWAGA

Podstawą opodatkowania w wwozie świadczeń jest suma, jaką odbiorca usługi jest zobowiązany zapłacić!

Podatek z tytułu importu świadczeń to podatek naliczony. Odliczenia podatku naliczonego dokonuje się w tym samym m-cu, w jakim powstał obowiązek podatkowy z tytułu importu świadczeń!

WAŻNE

Wwozu świadczeń nie wykazuje się w danych podsumowujących VAT UE! Zaś wywóz świadczeń w ramach wspólnoty trzeba wykazać w danych podsumowujących.

Wypłata chorobowego

Każdemu pracownikowi przebywającemu na zwolnieniu chorobowym, ta zwanym L4, przysługuje wypłata w wysokości 80 procent sumy zapisanej w umowie o pracę, przy czym pracodawca wypłaca pracownikowi wypłatę za czas przebywania na chorobowym przez 33 dni w roku kalendarzowym, resztę płaci Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Jeżeli niemożność wykonywania obowiązków służbowych wystąpiła wskutek wypadku w drodze do pracy lub z pracy ,albo przypada na czas ciąży, pracownikowi przysługuje 100 proc. wypłaty.

Kiedy wynagrodzenie chorobowe nie przysługuje



Gwarantowane wynagrodzenie nie przysługuje w sytuacjach, w których pracownik nie ma prawa do przejścia na L4, to znaczy gdy:

– pracownik ma prawo do wypłaty za okres choroby na podstawie szczególnych przepisów

– niezdolność do pracy przypada na okres wyczekiwania, to jest w pierwszym miesiącu pracy u danego pracodawcy, chyba że:

  • niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem w drodze do pracy albo z pracy
  • pracownik był posłem czy senatorem i przystąpił do ubezpieczenia chorobowego w ciągu trzech miesięcy od ukończenia kadencji
  • pracownik jest absolwentem i podjął pracę w ciągu 30 dni od ukończenia szkoły
  • pracownik ma wcześniejszy, co najmniej dziesięcioletni, okres obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego

– niemożność wykonywania służbowych obowiązków powstała w okresie urlopu bezpłatnego, urlopu wychowawczego, tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności

Obliczanie wynagrodzenia chorobowego



Wypłatę za czas choroby wylicza się według zasad obowiązujących przy obliczaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego. Podstawą jest przeciętne miesięczne wynagrodzenie pracownika osiągnięte u danego pracodawcy za sześć miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Do obliczania podstawy wymiaru wynagrodzenia za czas choroby wlicza się takie składniki wynagrodzenia, jak:

  • premie miesięczne i inne składniki wynagrodzenia w kwocie wypłaconej pracownikowi za pełny miesiąc kalendarzowy
  • premie kwartalne w wysokości stanowiącej 1/6 premii, wypłacone pracownikowi za 2 kwartały poprzedzające miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy
  • nagrody i inne składniki
  • wynagrodzenia przysługujące za okresy roczne, które ustala się w wysokości stanowiącej jedną dwunastą kwoty wypłaconej pracownikowi

Najcześciej wystawiane faktury VAT

Faktura VAT jest dokumentem handlowym, dokumentującym transakcję gospodarczą, między sprzedawcą i nabywcą. Powinność stosowania faktur definiuje Ustawa z dnia 11.03.2004 o podatku od towarów i usług, z późniejszymi zmianami, określana popularnie ‚Ustawą o VAT’.

Na uwadze mieć należy, iż fakturę trzeba wystawić najpóźniej z datą zaistnienia obowiązku podatkowego, nie wcześniej jednakże niż 30 dnia przed powstaniem obowiązku podatkowego. Reguły te nie odnoszą się do wystawiania faktur VAT w ramach dystrybucji energii elektrycznej i cieplnej, gazu, usług telekomunikacyjnych, radiokomunikacyjnych oraz usług wspomnianych w poz. 138 i 153 załącznika nr 3 do ustawy o usługach komunalnych, gdy faktura VAT zawiera dokładne dane, którego okresu rozliczeniowego dotyczy.

Do najchętniej wystawianych faktur zaliczyć można: Faktura VAT marża to dokument, stosowany przez tych, którzy uprawnieni są do regulowania podatku wg procedury marża. Procedurę ową stosują między innymi płatnicy świadczący usługi w zakresie turystyki jak również ci, którzy świadczą usługę dostawy towarów używanych. Według ustawy o VAT, marża to różnica między kwotą należności, jaką musi uiścić nabywca usługi lub produktu, a ceną, jaką zapłacił płatnik towarów lub usług zakupując je od innych płatników (transport, wyżywienie, ubezpieczenie, zakwaterowanie). Faktura marża jest dokumentem wiele bardziej uproszczonym, niż zwykła faktura VAT. Nie musi ona zawierać następujących danych:



- kwoty podatku od sumy wartości sprzedaży netto,
– cena jednostkowa netto,

- stawka podatku,

- wartość sprzedaży netto,

- suma wartości sprzedaży z uwzględnieniem stawki

Faktura VAT zaliczkowa jest dokumentem, mającym na celu potwierdzić, że należność za wydany towar lub wykonaną usługę została pobrana bądź w całości, bądź w części, przed wydaniem produktu lub wykonaniem usługi. Jeśli zatem sprzedawca lub wykonawca usługi otrzymał wcześniej przedpłatę, zaliczkę, zadatek, czy ratę, fakturę wystawia się nie później niż 7 dnia od daty otrzymania kwoty.Faktura zaliczkowa , zawierać powinna :


- dane dotyczące zamówienia lub umowy,

- dzień, miesiąc, rok dokonania sprzedaży,

- imię, nazwisko/ nazwę sprzedawcy i nabywcy,

- numery NIP sprzedawcy i nabywcy,

- stawkę podatku,

- kwotę podatku, oznaczenie ‚Faktura VAT’ lub ‚Faktura VAT-MP’ ,

- daty wystawienia oraz numery poprzednich faktur zaliczkowych (jeżeli je wystawiano) oraz sumę kwot pobranych wcześniej części należności brutto,

- kwotę otrzymanej części lub całości należności brutto,

- datę otrzymania części/ całości należności (przedpłaty, zaliczki, zadatku, raty), jeśli ta nie pokrywa się z datą wystawienia faktury

Płatnicy nie muszą wykazywać na fakturze VAT swojej marży. W fakturze wpisują jedynie:



– imię, nazwisko/ nazwę sprzedawcy,

- dzień, miesiąc, rok dokonania sprzedaży,

- jednostkę miary i ilość sprzedanych towarów lub rodzaj wykonanych usług,

- kwotę należności ogółem wyrażoną cyframi oraz słownie dzień,

- numery NIP sprzedawcy i nabywcy,

- adresy,

- nazwę towaru lub usługi

W przypadku, gdy faktury zaliczkowe nie pokrywają całej sumy brutto, sprzedający – po wydaniu] towaru lub wykonaniu usługi – wystawia fakturę na zasadach ogólnych. Sumę wartości towarów lub usług w tym przypadku, zmniejsza się o wartość otrzymanych części należności, z kolei kwotę podatku zmniejsza się o sumę kwot podatku wykazanego w fakturach dokumentujących pobranie części należności. Faktura ta powinna obejmować numery faktur wystawionych przed przekazaniem towaru lub wykonaniem usługi.

W sytuacji, gdy faktury zaliczkowe obejmują całą cenę brutto towaru lub usługi, sprzedawca nie wystawia faktury w terminie podanym wyżej. Jeżeli po wystawieni faktur zaliczkowych nastąpi konieczność do zastosowania innej stawki VAT, wówczas należy wystawić fakturę korygującą.


Faktura pro forma jest typem dokumentu, który nie należny do dokumentów księgowych. Jest on zapowiedzą, że dokument, np. faktura VAT, zostanie wystawiony. Polskie przepisy nie regulują kwestii wystawiania faktur pro forma, faktury te mimo to funkcjonują w obrocie gospodarczym i chętnie wykorzystywane są przez przedsiębiorców.

Faktura pro forma mieści w sobie identyczne szczegóły, co faktura VAT, różni ją jedynie oznaczenie ‚Faktura pro forma’ zamiast ‚Faktura VAT’. Na uwadze mieć, że faktura pro formy nie zwalnia płatnika z powinności wystawienia faktury na zasadach ogólnych, ponieważ sama nie przedstawia dowodu dokonania transakcji. Nie jest wobec tego w świetle ustawy dowodem księgowym, w związku z tym płatnik nie ma możliwości ujęcia jej w rejestrze zakupów, rejestrach VAT oraz w następstwie w deklaracjach VAT.

W obrocie gospodarczym faktura pro forma pełni rolę swoistego typu oferty transakcji sprzedaży (towarów lub usług). Pełni ona rolę informacyjną, z racji tego, iż z jej pomocą sprzedawcy przedstawiają nabywcom kryteria umowy sprzedaży. Oznacza to strony kontrahentów, przedmiot sprzedaży, opłatę oraz termin uregulowania należności. Poza tym faktura pro forma może być uznana za świadectwo przyjęcia zlecenia, zaś dla osoby zamawiającej może być wezwaniem do wpłacenia przedpłaty przed wydaniem towaru albo świadczeniem usług.

Vademecum początkującego przedsiębiorcy

Wejście na ścieżkę własnej działalności gospodarczej przypomina wyprawę Krzysztofa Kolumba. Celem była Azja. Dopłynął jednak do brzegów Ameryki. Mimo że, plany nie zostały do końca zrealizowane, odkrył nieznany ląd. Tym „nowym lądem” jest własna działalność gospodarcza. Poniżej kilka rad dla raczkującego biznesmena.

Dla dla tych, którzy chcą pracować na własny rachunek, samozatrudnienie jest dobrym krokiem na ścieżce kariery zawodowej. Cel, jaki osiągną, podobnie jak w wypadku Kolumba, nie do końca można sprecyzować, ale pamiętając o kilku fundamentalnych można dopłynąć do brzegu – własnej firmy.


 

Po pierwsze – pomysł na biznes

Zastanawiając się nad pomysłem na własną działalność gospodarczą, miejmy na uwadze, że decydując się na powielenie oferty istniejącej na rynku, musimy liczyć się ze sporą konkurencją. Natomiast zakładając innowacyjną firmę musimy przygotować się na wysokie koszty wprowadzenia produktu na rynek. Stanowi to pewne ryzyko dla początkującego biznesmena. Pamiętajmy, że im większa specjalizacja, tym większa szansa na trafienie do odbiorców z konkretną usługą. Kluczową kwestią jest zanalizowanie rynku i określenie grupy docelowej. Im bardziej sprecyzowane jest grono możliwych odbiorców, tym dokładniej możemy określić sposób i koszty dotarcia do tej grupy.

Po drugie – biznesplan

Znając profil przedsiębiorstwa, możemy rozpocząć napisanie biznesplanu. na początku należy skoncentrować się na wydatkach stałych, czyli tych, które będziemy ponosić każdego miesiąca. Następnie musimy określić potrzeby kapitału obrotowego, szczególnie gdy planujemy zająć się handlem lub produkcją. Potem powinniśmy się zająć jednorazowymi kosztami – wyposażeniem przedsiębiorstwa, dekoracją,alternatywnie nabyciem maszyn produkcyjnych. W końcu należy przygotować zestawienie przewidywanych dochodów z uwzględnieniem pierwszych, zazwyczaj ciężkich miesięcy istnienia firmy.

Po trzecie- podatki i księgowość

Od decyzji jaką formę organizacyjno – prawną wybierzemy zależeć będzie rodzaj podatku, jaki zastosujemy do uzyskanych w przyszłości przychodów. Osoby fizyczne, prowadzące własną działalność gospodarczą oraz w ramach spółki cywilnej, mogą wybrać dowolną formę opodatkowania. Mogą także zdecydować, czy chcą rozliczać swoje przedsiębiorstwo korzystając z usług biura księgowego, czy też samemu prowadzić księgowość, korzystając z coraz popularniejszej księgowości w internecie oferowanej m.in. przez platformę wfirma.pl.  W wypadku spółek handlowych, jak form organizacyjno – prawnych o wyższym stopniu zaawansowania, obligatoryjne jest prowadzenie pełnej rachunkowości. Rejestrowanie firmy odbywa się w urzędzie gminy.

 
Po czwarte – finansowanie biznesu

Zakładając własną działalność gospodarczą najczęściej należy sięgnąć po własne oszczędności. Jeśli mamy niewystarczająco wkładu własnego możemy zdecydować się na zaciągnięcie kredytu lub pożyczki w banku. Pewnym rozwiązaniem jest zwrócenie się o pożyczkę wśród bliskich lub znajomych. Dla niektórych przedsiębiorstw dobrym rozwiązaniem wsparcie z Unii Europejskiej, przyznawane ze względu na innowacyjne pomysły zastosowane w firmie czy jej wkład w propagowanie regionu. Środków finansowych możemy również poszukać wśród funduszy venture capital lub tzw. „aniołów biznesu”. Jednak instytucje te często oczekują w zamian zysków w firmie a ponadto nierzadko są zainteresowane firmami, które działają na rynku przez pewien czas. Pamiętajmy, że bez względu na to, do kogo zwrócimy się po środki finansowe, każda z instytucji wystąpi z żądaniem drobiazgowego biznesplanu oraz kosztorysu inwestycji.    

Umowy w obrocie gospodarczym

Umowa jest nadrzędnym narzędziem wymiany dóbr i usług, stanowi fundament funkcjonowania gospodarki rynkowej. W obrocie gospodarczym istnieje kilka rodzajów umów.

Prowadzenie własnej działalności gospodarczej oprócz znajomości spraw finansowych i podatkowych wymaga także umiejętności kształtowania relacji z innymi uczestnikami. Relacje te często mają sformalizowany charakter, czego efektem są umowy. Te funkcjonujące w obrocie gospodarczym zawierane są przynajmniej przez jednego kupca i związane są z profilem jego firmy. Z tym, że powoduje ona określone skutki prawne, dlatego że strony uzgodniły w oświadczeniach woli zamiar ich spowodowania.

Umowy dzielimy na:


- umowy konsensualne (dochodzące do skutku przez obustronne oświadczenia woli stron), i
realne (wymagają dla swej ważności oprócz oświadczeń woli stron jeszcze dodatkowych czynności np. wydania rzeczy),

- odpłatne (wiążące się z uzyskaniem przez strony korzyści majątkowej) i nieodpłatne
(mające na celu bezpłatne przysporzenie na rzecz drugiej strony),

- nazwane ( konkretnie uregulowane w przepisach prawa) i nienazwane(ich treść i nazwę ustalają strony posługując się dowolnie dokonanymi
postanowieniami), oraz umowy mieszane ( zawierają w swojej treści elementy
kilku umów),
zobowiązujące ( jedna strona zwana wierzycielem może żądać od
drugiej strony zwanej dłużnikiem określonego zachowania) i rozporządzające (polegające
na rozporządzeniu swym prawem)

Do najczęściej występujących w obrocie gospodarczym umów należą:




- UMOWA LEASINGOWA – finansujący zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, nabyć towar od oznaczonego zbywcy na warunkach określonych w tej umowie i oddać ten produkt korzystającemu do użytkowania albo do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony, a korzystający zobowiązuje się zapłacić finansującemu w uzgodnionych ratach wynagrodzenie pieniężne, równe co najmniej wynagrodzeniu z tytułu nabycia towaru przez finansującego,

- FRANCZYZA- umowa pomiędzy franczyzodawcą a franczyzobiorcą, której przedmiotem jest franczyza, będąca sumą odpowiednich praw i obowiązków.To przepływ produktów, usług, technologii i know-how do franczyzobiorcy. Ma charakter obustronnie zobowiązujący. Zaliczana jest do umów nienazwanych,

- FORFAITING – forma operacji rozliczeniowej polegająca na skupie należności terminowych w postaci weksli, wykorzystywany przy operacjach międzynarodowych. Jego przedmiotem mogą być nie tylko weksle, ale także inne wierzytelności handlowe, które mogą być wykupione przed terminem ich wymagalności. Strona, nazywana forfaiterem, to instytucja finansowa, którą zazwyczaj jest bank, natomiast drugą stroną jest przedsiębiorca-eksporter, określany mianem forfaitystą, który sprzedaje towar lub świadczy usługę na rzecz podmiotu zagranicznego,

- UMOWA SPONSORINGU – odpłatne świadczenie wykonywane przez sponsora (najczęściej będącego podmiotem gospodarczym) na rzecz innego podmiotu (sponsorowanego), w zamian za co ów sponsorowany zobowiązany jest do reklamowania, promocji sponsora lub jego dóbr i usług, informowania o samym sponsoringu i sponsorze ,
- UMOWA SPRZEDAŻY – sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność
rzeczy i wydać mu rzecz, a nabywca zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedającemu cenę. Przedmiotem umowy sprzedaży są rzeczy i prawa już istniejące jak i także przyszłe,

- UMOWA PRZYWŁASZCZENIA NA ZABEZPIECZENIE – to zabezpieczenie spłaty zobowiązania, np. kredytu, raty, któremu towarzyszy umowne przeniesienie własności zbywcy na nabywcę ,

- UMOWA PORĘCZENIA – poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela wykonać zobowiązanie na wypadek, gdyby dłużnik zobowiązania nie wykonał. W interesie poręczyciela leży dokładne określenie przedmiotu poręczenia,

- UMOWA FACTORINGOWA – zawierana przez dostawcę dóbr lub usług (faktorant) oraz nabywcę wierzytelności (faktor). To forma finansowania działalności gospodarczej poprzez wykup wierzytelności. Faktor (bank lub firma faktoringowa) nabywa krótkoterminowe wierzytelności, faktorant natomiast otrzymuje z tego tytułu daną zapłatę. Umowa taka łączy w sobie dwa elementy: cesję wierzytelności oraz pożyczkę, którą spłaca nabywca wierzytelności w drodze cesji. Umowa jest zawierana na czas bezterminowy

Kiedy nabywca nie ma prawa odliczyć VAT z faktury

Prawodawstwo polskie w różnorodnym stopniu oraz z rozmaitym skutkiem pomaga przedsiębiorcom, dając im możliwość dokonania różnego rodzaju potrąceń podatku VAT. Mimo to jest kilka odstępstw, kiedy podatnik-przedsiębiorca nie ma możliwości tego zrobić.

1.12.2008 r. niektóre z przepisów dotyczących zakazu odliczania VAT były uchylone, ciągle na podstawie art. 88 ustawy o VAT, nabywca nie posiada prawa odliczyć podatku VAT z faktury:

1. paliw silnikowych, oleju napędowego a także gazu, używanych do napędu aut osobowych i innych pojazdów samochodowych, o jakich mówi się w artykule 86 ust. 3, czyli aut osobowych oraz innych pojazdów samochodowych o dopuszczalnej wadze całościowej nie większej niż 3,5 tony;

2. importu usług, w związku z którymi zapłata zobowiązania jest robiona bezpośrednio lub pośrednio na rzecz subiektu posiadającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na obszarze lub w kraju wymienionym w załączniku nr 5 do ustawy, czyli w tzw. „raju podatkowym”;

3. usług noclegowych oraz gastronomicznych, z wyłączeniem nabycia przygotowanych dań wyznaczonych dla podróżnych przez podatników wykonujących usługi transportu ludzi;

4. kupno asortymentu i usług:

a. zostało poświadczone fakturami, których data księgowania przekracza czas określony w art. 86 ust. 11, to znaczy jeżeli podatnik nie dokona obniżenia kwoty podatku przysługującego w terminach opisanych w ust. 10 (czas otrzymania faktury), ma możliwość pomniejszyć wielkość podatku należnego w deklaracji podatkowej za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych;

b. zostało poświadczone fakturami otrzymanymi na okres przed dniem utraty zwolnienia opisanego w art. 113 ust. 1 albo 9 albo przed dniem rezygnacji z tego zwolnienia, z wyłączeniem sytuacji opisanych w art. 113 ust. 5 i 7, to znaczy takich, u których koszt sprzedaży opodatkowanej przekroczyła łącznie kwotę 50.000 zł;

c. nastąpiło w sytuacji darowizny albo nieodpłatnego wykonania usługi;

d. zostało poświadczone fakturą marżą.

Obowiązek podatkowy

Czas powstania konieczności podatkowej, jeżeli porozumienie nie nakazuje stworzenia faktury, występuje w momencie oddania towaru bądź wyświadczenia usługi. Natomiast w sytuacji, kiedy przygotowanie faktury staje się konieczne, o konieczności podatkowej mówimy w momencie jej stworzenia.

Jednakowoż od powyższej normy obowiązują odstępstwa, opisujące moment stworzenia konieczności podatkowej. Są nimi:

1. Uzyskanie całej albo części zapłaty


- z datą uzyskania zapłaty, w sytuacji dostawy listownej, dokonywanej za zaliczeniem pocztowym

- nie dłużej niż trzydziestego dnia, licząc od daty wykonania usługi w sytuacji gdy są to usługi:



o przewozu osób oraz asortymentu pociągami, transportem lotniczym, statkami pełnomorskimi, transportem samochodowym, żeglugą śródlądową,

o spedycyjnych oraz przeładunkowych,,
o budowlanych oraz budowlano – montażowych

o w portach morskich oraz handlowych,

- z tytułu dostawy odpadu stalowego oraz żeliwnego, odpadu metali nieżelaznych, nie uwzględniając odpadu metali szlachetnych:


o nie dłużej niż 20 dnia, licząc od dnia wysłania odpadu niewsadowego,

o nie dłużej niż do 30 dnia, licząc od dnia wysłania odpadu wsadowego,


2. Wystawienie faktury lub otrzymanie całej albo części zapłaty

- nie dłużej niż 60 dnia, kalkulując od dnia wydania asortymentu z tytułu:


o dostarczenia magazynów, czasopism, gazet,

o nut,

o map,

o ulotek,


- nie dłużej niż po minięciu stu dwudziestu dni, o ile umowa zakłada rozliczenie zwrotów wydawnictw, przymus podatkowy tworzy się w momencie wystawienia faktury poświadczającej rzeczywistą dostawę, kalkulując od 1-go dnia wydania tych oficyn.

3. Zyskania całej lub części odpłaty, nie dłużej mimo wszystko jak z upłynięciem okresu płatności opisanego w umowie lub rachunku z racji świadczenia



o usług chronienia osób,

o usług chronienia, przetrzymywania i dozoru własności,
o usług dzierżawy i leasingu, wynajmu,

o usług w obszarze pośrednictwa ubezpieczeniowego,

o usług ciągłej obsługi prawnej,

o usług obsługi biurowej,


4. Przeminięcie okresu zapłaty, gdy był on określony w umowie, jest obowiązujący w rozliczeniach z racji



o wykonywania usług dystrybucji wody,,

o wykonywania usług radiokomunikacyjnych,

o dostaw ciepła,
o dostaw energii elektrycznej,

o dostaw gazu,

o wykonywania usług telekomunikacyjnych

o wykonywania usług sanitarnych i pokrewnych.

Faktury zaliczkowe

Fakturą zaliczkową jest specyficzny typ rachunku, który sporządza się w przypadku dokonania przedpłaty, zadatku, zaliczki albo raty, po uiszczeniu kwoty za powyższe. Faktury takiej nie można sporządzać później jak do 7 dnia od dokonania częściowej zapłaty. Za każdą kolejną częścią opłaty, do 7 dni po, musi iść również faktura poświadczająca umowę kupna-sprzedaży, nawet jeśli towar nie był wydany (albo usługa wykonana).

Niniejszy typ faktury powinien składać się z:



Informacje odwołujące się do zakupionego towaru albo usługi (nazwa, ilość, kwota, wartość, podatek),,

Wysokości należnego podatku i jej kwoty (wyrażonej w PLN),

Informacji o kupującym oraz sprzedającym (nazwy firm, imiona, nazwiska, adresy siedziby firm),

Czas wystawienia oraz numer faktury,
Oznaczenia rodzaju faktury (na przykład faktura VAT-MP),

Wysokość sumy fragmentu albo całej należności brutto,

Jeżeli wystawione były wcześniejsze faktury zaliczkowe, należy wyszczególnić ich daty oraz numery oraz zsumowaną kwotę wszystkich dotychczasowych zaliczek częściowych, wyrażonych kwotą brutto,

NIP-y obu stron

Datę odebrania fragmentu albo całości należności, jeśli nie pokrywa się ona z czasem wystawienia faktury.


Jeżeli wydarzy się taka sytuacja, że faktury zaliczkowe nie będą obejmować całościowej sumy brutto, wtedy zbywający wystawia fakturę w oparciu o zasady ogólne, po wydaniu towaru albo wyświadczeniu usługi. Cenę towaru albo usługi pomniejsza się jednak o wcześniejsze wpłaty fragmentarycznych należności, tak jak i wielkość pobranego podatku powinna być zmniejszona o wcześniej naliczony, częściowy podatek z faktur zaliczkowych. Faktura ta powinna uwzględniać również numery poprzedzających ją faktur zaliczkowych.

Jeśli natomiast okaże się, że faktury zaliczkowe uwzględniały całą kwotę brutto, sprzedawca nie wystawia faktury po wydaniu towaru albo wyświadczeniu usługi.