Umowy w obrocie gospodarczym

Umowa jest nadrzędnym narzędziem wymiany dóbr i usług, stanowi fundament funkcjonowania gospodarki rynkowej. W obrocie gospodarczym istnieje kilka rodzajów umów.

Prowadzenie własnej działalności gospodarczej oprócz znajomości spraw finansowych i podatkowych wymaga także umiejętności kształtowania relacji z innymi uczestnikami. Relacje te często mają sformalizowany charakter, czego efektem są umowy. Te funkcjonujące w obrocie gospodarczym zawierane są przynajmniej przez jednego kupca i związane są z profilem jego firmy. Z tym, że powoduje ona określone skutki prawne, dlatego że strony uzgodniły w oświadczeniach woli zamiar ich spowodowania.

Umowy dzielimy na:


- umowy konsensualne (dochodzące do skutku przez obustronne oświadczenia woli stron), i
realne (wymagają dla swej ważności oprócz oświadczeń woli stron jeszcze dodatkowych czynności np. wydania rzeczy),

- odpłatne (wiążące się z uzyskaniem przez strony korzyści majątkowej) i nieodpłatne
(mające na celu bezpłatne przysporzenie na rzecz drugiej strony),

- nazwane ( konkretnie uregulowane w przepisach prawa) i nienazwane(ich treść i nazwę ustalają strony posługując się dowolnie dokonanymi
postanowieniami), oraz umowy mieszane ( zawierają w swojej treści elementy
kilku umów),
zobowiązujące ( jedna strona zwana wierzycielem może żądać od
drugiej strony zwanej dłużnikiem określonego zachowania) i rozporządzające (polegające
na rozporządzeniu swym prawem)

Do najczęściej występujących w obrocie gospodarczym umów należą:




- UMOWA LEASINGOWA – finansujący zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, nabyć towar od oznaczonego zbywcy na warunkach określonych w tej umowie i oddać ten produkt korzystającemu do użytkowania albo do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony, a korzystający zobowiązuje się zapłacić finansującemu w uzgodnionych ratach wynagrodzenie pieniężne, równe co najmniej wynagrodzeniu z tytułu nabycia towaru przez finansującego,

- FRANCZYZA- umowa pomiędzy franczyzodawcą a franczyzobiorcą, której przedmiotem jest franczyza, będąca sumą odpowiednich praw i obowiązków.To przepływ produktów, usług, technologii i know-how do franczyzobiorcy. Ma charakter obustronnie zobowiązujący. Zaliczana jest do umów nienazwanych,

- FORFAITING – forma operacji rozliczeniowej polegająca na skupie należności terminowych w postaci weksli, wykorzystywany przy operacjach międzynarodowych. Jego przedmiotem mogą być nie tylko weksle, ale także inne wierzytelności handlowe, które mogą być wykupione przed terminem ich wymagalności. Strona, nazywana forfaiterem, to instytucja finansowa, którą zazwyczaj jest bank, natomiast drugą stroną jest przedsiębiorca-eksporter, określany mianem forfaitystą, który sprzedaje towar lub świadczy usługę na rzecz podmiotu zagranicznego,

- UMOWA SPONSORINGU – odpłatne świadczenie wykonywane przez sponsora (najczęściej będącego podmiotem gospodarczym) na rzecz innego podmiotu (sponsorowanego), w zamian za co ów sponsorowany zobowiązany jest do reklamowania, promocji sponsora lub jego dóbr i usług, informowania o samym sponsoringu i sponsorze ,
- UMOWA SPRZEDAŻY – sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność
rzeczy i wydać mu rzecz, a nabywca zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedającemu cenę. Przedmiotem umowy sprzedaży są rzeczy i prawa już istniejące jak i także przyszłe,

- UMOWA PRZYWŁASZCZENIA NA ZABEZPIECZENIE – to zabezpieczenie spłaty zobowiązania, np. kredytu, raty, któremu towarzyszy umowne przeniesienie własności zbywcy na nabywcę ,

- UMOWA PORĘCZENIA – poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela wykonać zobowiązanie na wypadek, gdyby dłużnik zobowiązania nie wykonał. W interesie poręczyciela leży dokładne określenie przedmiotu poręczenia,

- UMOWA FACTORINGOWA – zawierana przez dostawcę dóbr lub usług (faktorant) oraz nabywcę wierzytelności (faktor). To forma finansowania działalności gospodarczej poprzez wykup wierzytelności. Faktor (bank lub firma faktoringowa) nabywa krótkoterminowe wierzytelności, faktorant natomiast otrzymuje z tego tytułu daną zapłatę. Umowa taka łączy w sobie dwa elementy: cesję wierzytelności oraz pożyczkę, którą spłaca nabywca wierzytelności w drodze cesji. Umowa jest zawierana na czas bezterminowy